ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਕੁੰਵਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਕਿਉਂ ਰੱਖਦੀਆਂ ਨੇ ਵਰਤ?
ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਕੁੰਵਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਾਣੋ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਧਾਰਮਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਸਲ ਕਾਰਨ।
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ (ਨਿਊਜ਼ ਡੈਸਕ): ਸਾਡੇ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਆਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਲਈ ਜਾਂ ਘਰ ਦੀ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਨ। ਪਰ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਆਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕੁੰਵਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਰਤ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਰੱਖ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਰਵਾ ਚੌਥ ਹੋਵੇ, ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਵਰਤ ਹੋਣ, ਨਰਾਤੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਵਰਤ, ਅੱਜ ਦੀਆਂ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ-ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਆਖਿਰ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੀਆਂ ਪੜ੍ਹੀਆਂ-ਲਿਖੀਆਂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸੋਚ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੰਵਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਕਿਉਂ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਸਿਰਫ਼ ਧਾਰਮਿਕ ਆਸਥਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਕਾਰਨ? ਆਓ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ।
1. ਮਨਪਸੰਦ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚਾਹਤ (ਧਾਰਮਿਕ ਆਸਥਾ)
ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ਵਰਤ (ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ) ਜਾਂ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਮਨਪਸੰਦ ਅਤੇ ਚੰਗਾ ਗੁਣੀ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕੁੰਵਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਮਾਵਾਂ-ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਦੇਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਆਸਥਾ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਹਮਸਫ਼ਰ ਲਈ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਵਰਤ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।
2. ਬੋਲੀਵੁਡ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ 'ਤੇ ਫਿਲਮਾਂ, ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਬਹੁਤ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ। ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ 'ਕਰਵਾ ਚੌਥ' ਵਰਗੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੂਬਸੂਰਤ ਅਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੁੰਵਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ, ਫੇਸਬੁੱਕ ਅਤੇ ਰੀਲਾਂ ਦੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਕੱਪੜੇ ਪਾਉਣਾ, ਮਹਿੰਦੀ ਲਗਾਉਣਾ, ਸਜਣਾ-ਸੰਵਰਨਾ ਅਤੇ ਫੋਟੋਆਂ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਟਰੈਂਡ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕਈ ਕੁੜੀਆਂ ਇਸ ਰਵਾਇਤ ਨੂੰ ਫੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਅਪਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
3. ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਫਿਟਨੈੱਸ (Intermittent Fasting)
ਅੱਜ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਫਿਟਨੈੱਸ ਪ੍ਰਤੀ ਬਹੁਤ ਜਾਗਰੂਕ ਹਨ। ਆਧੁਨਿਕ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਵੀ 'ਇੰਟਰਮਿਟੈਂਟ ਫਾਸਟਿੰਗ' (ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਡੀਟੌਕਸ ਕਰਨ ਲਈ ਭੁੱਖੇ ਰਹਿਣਾ) ਨੂੰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਆਸਥਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਫਿੱਟ ਰੱਖਣ, ਵਜ਼ਨ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵਰਤ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਵਨਾ ਵੀ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਵੀ ਲਾਭ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
4. ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ
ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਸਟ੍ਰੈੱਸ, ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਾਰਨ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਸੰਜਮ, ਧੀਰਜ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ (Self-Discipline) ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੁੜੀਆਂ ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਭੁੱਖੀਆਂ-ਪਿਆਸੀਆਂ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਨ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਜਿਹੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
5. ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਚਾਹਤ
ਪੱਛਮੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ (Western Culture) ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅੱਜ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਵਿਰਸੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਮਾਡਰਨ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਆਪਣੇ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ। ਵਰਤ ਰੱਖਣਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਵੀ ਹੈ।
ਸਿੱਟਾ (Conclusion)
ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਕੁੰਵਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵਰਤ ਰੱਖਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਸਥਾ, ਫੈਸ਼ਨ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਤੁਲਿਤ ਸੁਮੇਲ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਰਵਾਇਤ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

