ਟਰੰਪ ਨੇ ਨਕਸ਼ੇ ’ਚ Hormuz Strait ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ‘Trump Strait’, ਮਾਮਲਾ ਚਰਚਾ ’ਚ

ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ: ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ Strait of Hormuz ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਵੱਡਾ ਬਿਆਨ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। 26 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਨਵੇਂ ਨਕਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ Strait of Hormuz ਨੂੰ “Trump Strait” ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਨਕਸ਼ਾ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਰਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਤਣਾਅ ਜਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਮੁੜ ਖੋਲ੍ਹਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵੀ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। 

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੇ Truth Social ਅਕਾਊਂਟ ’ਤੇ Strait of Hormuz ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ “Trump Strait” ਰੱਖਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਅਮਰੀਕੀ ਕੰਟਰੋਲ ਹੇਠ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ “Trump Strait” ਕਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਇੱਕ ਨਕਸ਼ਾ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਨੂੰ “Trump Strait” ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇੱਥੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਨੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਨਕਸ਼ੇ ’ਤੇ ਜਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਨਾਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਨਾਲ Strait of Hormuz ਦਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ। Strait of Hormuz ਅਜੇ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ਜਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪੋਸਟ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। 

Strait of Hormuz ਭੂਗੋਲਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਾਰਸ ਦੀ ਖਾੜੀ ਨੂੰ Gulf of Oman ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਤੇਲ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਵਪਾਰ ਲਈ ਇਸ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵਪਾਰਕ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਦਾ ਲਗਭਗ ਪੰਜਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਇਸ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਲੰਘਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਵਧਣ ਨਾਲ ਗਲੋਬਲ ਊਰਜਾ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ’ਤੇ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ Strait of Hormuz ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਰਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਵਿਵਾਦ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। 25 ਸਤੰਬਰ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਨੂੰ ਮੁੜ ਖੋਲ੍ਹਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਜੰਗਬੰਦੀ, ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਖਤਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਆਰਥਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਵਰਗੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ। 

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਨਕਸ਼ੇ ਵਿੱਚ “Trump Strait” ਨਾਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੇ ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਨਾਮ ਇਸ ਸਮੇਂ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਕਸ਼ਿਆਂ ਜਾਂ ਬਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਇਸ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਦਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਾਮ Strait of Hormuz ਹੀ ਹੈ। 

Nirpakh Post ਲਈ ਅਪਡੇਟ: ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਗਲੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਦੇਖਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਵੇਗਾ।

ਮਸ਼ਹੂਰ ਈਰਾਨੀ ਗਾਇਕਾ ਪਾਰਸਤੂ ਅਹਿਮਦੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੱਠ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਨ ਲਈ 74-74 ਕੋੜਿਆਂ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਛੱਡਣ ਅਤੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਲਾਤਮਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਵੀ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।ਇਹ ਸਜ਼ਾ ਈਰਾਨ ਦੇ ਕੋਮ ਸੂਬੇ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸੁਣਾਈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਲਾਕਾਰ 'ਤੇ ਅਸ਼ਲੀਲ ਸਮੱਗਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ।

ਇਹ ਘਟਨਾ ਦਸੰਬਰ 2024 ਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ 29 ਸਾਲ ਦੀ ਪਰਸਤੂ ਅਹਿਮਦੀ ਨੇ ਹਿਜਾਬ ਪਹਿਨੇ ਬਿਨਾਂ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਲਾਈਵ ਕੰਸਰਟ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਕੰਸਰਟ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਈਰਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਗੀਤ "ਅਜ਼ ਖੂਨ-ਏ-ਜਵਾਨ-ਏ-ਵਤਨ" (ਮਾਤ ਭੂਮੀ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਖੂਨ ਨਾਲ) ਗਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਬਿਨਾਂ ਹਿਜਾਬ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸਲੀਵਲੇਸ ਡਰੈੱਸ ਪਾਈ ਹੋਈ ਸੀ।ਇਸ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ। ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪਾਰਸਤੂ ਅਹਿਮਦੀ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਪਰ ਵੀਡੀਓ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਜਾਰੀ ਹੈ

ਪਾਰਸਤੂ ਅਹਿਮਦੀ ਨੇ 27 ਮਿੰਟ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬਿਨਾਂ ਸਲੀਵਲੇਸ ਡਰੈੱਸ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਹਿਜਾਬ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁਰਸ਼ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਗਾਇਆ ਹੈ। ਕੈਪਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।

ਪਾਰਾਸਤੂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਲੱਖਾਂ ਵਾਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੰਨਿਆ।ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ, ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿਜਾਬ ਪਹਿਨਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਿਜਾਬ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗਾਉਣ ਨੂੰ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਈਰਾਨੀ ਔਰਤਾਂ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਕੱਲੀਆਂ ਨਹੀਂ ਗਾ ਸਕਦੀਆਂ।
ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਸਮਾਜਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਕੱਲੇ ਗਾਉਣ ਜਾਂ ਹਿਜਾਬ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਤੋਂ ਵਰਜਦਾ ਹੈ। ਗਾਇਕਾ ਪਾਰਸਤੂ ਅਹਿਮਦੀ ਨੇ ਹਿਜਾਬ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਤੇ ਸਲੀਵਲੇਸ ਡਰੈੱਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਉਲੰਘਣਾ ਕੀਤੀ।

ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਹਿਜਾਬ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਵਿਵਾਦ

1979 ਦੀ ਇਸਲਾਮੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿਜਾਬ ਪਹਿਨਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਢੱਕਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਮੁੱਦਾ 2022 ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਿਆ ਜਦੋਂ 22 ਸਾਲਾ ਮਾਹਸਾ ਅਮੀਨੀ ਨੂੰ ਤਹਿਰਾਨ ਵਿੱਚ ਹਿਜਾਬ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਾ ਪਹਿਨਣ ਕਾਰਨ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਉਸਦੀ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨਾਂ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਜਾਂਚ ਟੀਮ ਨੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਮੀਨੀ ਦੀ ਮੌਤ ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੁੱਟਮਾਰ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਈ।

ਮਾਹਸਾ ਅਮੀਨੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਈਰਾਨ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਔਰਤਾਂ ਹਿਜਾਬ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਉਤਰ ਆਈਆਂ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ।