Everyday with this disease

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਨਾਲ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 13 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਲੇ ਵੀ ਮੌਤਾਂ ਰੁਕਣ ਦਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਲੈ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

WHO ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਇਰਲ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਕਾਰਨ ਜਾਨ ਗੁਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਕਾਰਨ ਹਰ ਰੋਜ਼ 3,500 ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਹਰ ਸਾਲ 13 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਆਪਣੀ 2024 ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ 187 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਵੇਂ ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਾਇਰਲ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 2019 ਵਿਚ 11 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 2022 ਵਿਚ 13 ਲੱਖ ਹੋ ਗਈ।Everyday with this disease

also read :- ਪੰਜਾਬ ‘ਚ ਮੌਸਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ‘ਯੈਲੋ ਅਲਰਟ’ ਜਾਰੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਪਵੇਗਾ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਤੇ ਆਵੇਗਾ ਝੱਖੜ

ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 83 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਮੌਤਾਂ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਬੀ ਕਾਰਨ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ 17 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਸੀ ਕਾਰਨ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਬੀ ਅਤੇ ਸੀ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਲਗਪਗ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਮਾਮਲੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼, ਚੀਨ, ਇਥੋਪੀਆ, ਭਾਰਤ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਨਾਇਜੀਰੀਆ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼, ਰੂਸ ਅਤੇ ਵੀਅਤਨਾਮ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਕਿਫਾਇਤੀ ਜੈਨਰਿਕ ਵਾਇਰਲ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਖਰੀਦਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।Everyday with this disease

ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਰ ਵੈਕਟਰ ਬੋਰਨ ਡਿਸੀਜ਼ ਜਿਵੇਂ ਮਲੇਰੀਆ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਕਮਰ ਕੱਸ ਲਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਿਛਲੇ ਕੁੱਝ ਸਾਲਾਂ ’ਚ ਸੂਬੇ ’ਚ ਮਲੇਰੀਆ ਬੁਖ਼ਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ’ਚ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਮਲੇਰੀਆ ਬੁਖ਼ਾਰ ਦੇ ਪਾਜ਼ੇਟਿਵ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰੋਗੀਆਂ ’ਚ ਬਾਹਰੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਜਾਂ ਟਰੱਕ ਡਰਾਈਵਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਕਸਰ ਬਾਹਰੀ ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਇਨਫੈਕਟਿਡ ਹੋ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਮੀਂਹ ਦੇ ਮੌਸਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਇਸ ਬੁਖ਼ਾਰ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਲਈ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਵਲੋਂ ਤਿਆਰ ਡਾਟਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸੂਬੇ ’ਚ ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ’ਚ ਵਾਧੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਦੂਜੇ ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਅਤੇ ਡਰਾਈਵਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ 5 ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਥਾਨਕ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਮਲੇਰੀਆ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ’ਚ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਿਣਤੀ ਬਾਹਰੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਹੈ।Another disease threat

ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਮਲੇਰੀਆ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਲਈ ਜਾਰੀ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ’ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬੁਖ਼ਾਰ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ’ਚ ਨਾ ਲਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮਲੇਰੀਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ’ਚ ਠੰਢ ਅਤੇ ਕਾਂਬੇ ਦੇ ਨਾਲ ਬੁਖ਼ਾਰ, ਤੇਜ਼ ਬੁਖ਼ਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿਰਦਰਦ, ਬੇਚੈਨੀ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਪਸੀਨਾ ਆਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਮਲੇਰੀਆ ਬੁਖ਼ਾਰ ਮਾਦਾ ਐਨਾਫਲੀਜ਼ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕੱਟਣ ਨਾਲ ਹੀ ਫੈਲਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮੱਛਰ ਖੜ੍ਹੇ ਪਾਣੀ ’ਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੂਲਰ, ਗਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਫਰਿੱਜ ਦੀ ਟਰੇਅ ’ਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹਫ਼ਤੇ ’ਚ ਇਕ ਵਾਰ ਜ਼ਰੂਰ ਬਦਲੋ। ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਢੱਕਣਯੋਗ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੋ, ਸੌਂਦੇ ਸਮੇਂ ਮੱਛਰਦਾਨੀ ਜਾਂ ਮੱਛਰ ਭਜਾਓ ਕ੍ਰੀਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। ਛੱਤਾਂ ’ਤੇ ਰੱਖੀਆਂ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਟੰਕੀਆਂ ਦੇ ਢੱਕਣ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਰੱਖੋ। ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰੋ।Another disease threat

ALSO READ :- ਪੰਜਾਬ ਪਹੁੰਚੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰੈਪਰ Stefflon Don ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਟੇਕਿਆ ਮੱਥਾ

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਲੇਰੀਆ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਲਈ ਬਹੁ ਵਿਭਾਗੀ ਕਾਰਜਯੋਜਨਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ’ਚ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਫੌਗਿੰਗ, ਸੈਨੀਟਾਈਜੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਡਿਫਾਲਟਰਾਂ ਦੇ ਚਲਾਨ ਕੱਟਣ ਦੀ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਰਮਾਣ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਪੌਂਡਸ ਦੀ ਲਾਰਵਾ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛਿੜਕਾਅ ਯਕੀਨੀ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਕੰਡਮ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਟਾਇਰਾਂ ਦਾ ਸਹੀ ਡਿਸਪੋਜ਼ਲ ਕਰਨਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਜਲ ਸਪਲਾਈ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਸਵੱਛ ਪੇਅਜਲ ਅਤੇ ਕੂੜੇ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਯਕੀਨੀ ਕਰਨਾ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ। ਆਈ. ਐੱਮ. ਏ. ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ’ਚ ਇਲਾਜ ਅਧੀਨ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਹੈ।Another disease threat

What is diabetes? 
ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗ ਵਿੱਚ ਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਢੰਗ ਸਿਰ ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੇ ਰਹਿਣ ਸਹਿਣ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੇ ਤਾਂ ਇਹ ਰੋਗ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਗੜਦਾ ਨਹੀਂ ਤੇ ਇਸ ਚ ਦਵਾਈਆਂ ਵੀ ਖਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੀ।
ਪ੍ਰੰਤੂ ਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੇ ਰਹਿਣ ਸਹਿਣ ਚ ਅਣਗਹਿਲੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਰੋਗ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਵਿਗੜਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗ ਦਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅੰਗ ਜਾਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਤੇ ਉਦੋਂ ਬਹੁਤ ਬੁਰਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਪ੍ਰਹੇਜ਼ ਨਹੀਂ ਰਖਦਾ।
ਲਾਪਰਵਾਹ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਦੇ ਗੁਰਦੇ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣ, ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਹੋਣ, ਅੰਨ੍ਹੇ ਜਾਂ ਬੋਲੇ ਹੋ ਜਾਣ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਬੁਢਾਪਾ ਆਉਣ ਅਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਵਧਣ ਦੇ ਚਾਂਸ ਵੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੀ ਬੇ ਪ੍ਰਹੇਜ਼੍ਹੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਡਾਇਬੈਟਿਕ ਨਿਊਰੋਪੈਥੀ ਦਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੁਕਸ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣਾ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਲਗਾਤਾਰ ਬੇਪ੍ਰਹੇਜ਼ੀ, ਵਿਹਲੇ ਰਹਿਣ, ਖਾ ਪੀ ਕੇ ਲੇਟੇ ਜਾਂ ਬੈਠੇ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਸ਼ੂਗਰ ਹਰ ਵਕਤ ਵਧੀ ਰਹਿਣ ਲਗਦੀ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਵਧੀ ਸ਼ੂਗਰ ਕਾਰਨ ਨਰਵਜ਼ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਵੈੱਸਲਜ਼ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਕਾਰਨ ਪੈਰਾਂ ਚ ਜਲਣ, ਪੈਰਾਂ ਚ ਕੀੜੀਆਂ ਜਿਹੀਆਂ ਲੜਨਾ, ਪੈਰਾਂ ਦਾ ਸੌਣਾ ਜਾਂ ਸੁੰਨਾਪਨ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਸੋਜ਼ ਹੋਣ ਲਗਦੀ ਹੈ।
ਜੇ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਨਿਗ੍ਹਾ ਰੱਖੇ ਤਾਂ ਬੀਮਾਰੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਧਣੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਚਮੜੀ ਦਾ ਰੰਗ ਬਦਲਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਚ ਫਰਕ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਪੈਰ ਲਮਕਾਕੇ ਬੈਠਣ ਨਾਲ ਗਿੱਟਿਆਂ ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਜਾਂ ਪਿੰਨੀਆਂ ਤੇ ਸੋਜ਼ ਆਉਣ ਲਗਦੀ ਹੈ।
ਥੋੜ੍ਹੀ ਖੇਚਲ ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਚੱਲਣ ਬਾਅਦ ਪੈਰਾਂ ਚ ਦਰਦ ਰਹਿਣ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਕੱਟ ਜਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਬਣਨ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ਖ਼ਮ ਜਾਂ ਝਰੀਟਾਂ ਛੇਤੀ ਠੀਕ ਹੋਣੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਹੁੰਆਂ ਅਤੇ ਉਂਗਲੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚਿੱਟੀ ਸਫੈਦੀ ਜਿਹੀ ਜੰਮਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਭੌਰੀਆਂ ਤੇ calluses ਬਣਨ ਲਗਦੇ ਹਨ। ਅੱਡੀਆਂ ਤੇ ਵਿਆਈਆਂ ਬਣਨ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕੰਪਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਲੋਅ ਕਾਰਬਜ਼, ਲੋਅ ਕੈਲੋਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਲੋਅ ਫੈਟ ਖਾਣੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਸਿੰਪਲ ਸੂਗਰਜ਼ ਵਾਲੇ ਖਾਣੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖੀਰ, ਮਿੱਠੇ ਚਿੱਟੇ ਚੌਲ, ਜੂਸ, ਕੋਲਡ ਡਰਿੰਕ, ਚੂਰੀ, ਪੰਜੀਰੀ, ਪਿੰਨੀਆਂ, ਗਜਰੇਲਾ ਆਦਿ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਵਰਤਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਤਾਂ ਕਿ ਖ਼ੂਨ ਚ ਇੱਕਦਮ ਸ਼ੂਗਰ ਨਾ ਵਧੇ।
ਪ੍ਰੰਤੂ ਕੰਪਲੈਕਸ ਸ਼ੂਗਰਜ਼ ਵਾਲੇ ਖਾਣੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਿ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਜਲਦੀ ਨਾ ਵਧੇ। ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬਣੇ ਪਦਾਰਥ ਵੀ ਸਿੰਪਲ ਸੂਗਰਜ਼ ਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਲੇਕਿਨ ਮਟਰ, ਬੀਨਜ਼, ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ, ਫਿੱਕੇ ਬਲੈਕ ਰਾਈਸ, ਲਾਲ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਵੈੱਜ ਪੁਲਾਉ, ਐਵੋਕੈਡੋ, ਸੰਤਰਾ, ਕਿੰਨੂੰ, ਮੁਸੰਮੀ, ਗਰੇਪ ਫਰੂਟ, ਬਲੈਕ ਬੈਰੀਜ਼, ਸਟਰਾ ਬੈਰੀ ਆਦਿ ਸਿੰਪਲ ਸੂਗਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਹਰ ਖਾਣੇ ਨਾਲ ਮਿਕਸ ਸਲਾਦ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਫ਼ਤੇ ਚ ਚਾਰ ਪੰਜ ਦਿਨ ਤਰੀਦਾਰ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਤੇ ਦੋ ਕੁ ਦਿਨ ਪਤਲੀਆਂ ਦਾਲਾਂ ਖਾਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਨੂੰ ਲੂਣ, ਮਿਰਚ, ਮਸਾਲੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। What is diabetes?

ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਫ਼ਲ ਵੀ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇੱਕ ਦੋ ਉਬਲੇ ਅੰਡੇ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਮੱਛੀ, ਚਿਕਨ, ਮੀਟ ਆਦਿ ਵੀ ਹਫ਼ਤੇ ਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਚਾਰ ਮਿਕਸ ਡਰਾਈ ਫਰੂਟ ਵੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

also read : ਡਾ. ਬਲਜੀਤ ਕੌਰ ਵੱਲੋਂ ਮਹਿਲਾ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਪਾਲਿਸੀ ਲਈ ਐਨ.ਜੀ.ਓਜ਼. ਨੂੰ ਸੁਝਾਅ ਭੇਜਣ ਦੀ ਅਪੀਲ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਮਠਿਆਈਆਂ, ਬਾਜ਼ਾਰੂ ਖਾਣੇ ਅਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁੜ, ਸ਼ੱਕਰ, ਖੰਡ, ਸ਼ਹਿਦ, ਮੁਰੱਬੇ, ਜੈਮ, ਰੂਹ ਅਫਜ਼ਾ, ਕੋਲਡ ਡਰਿੰਕ, ਫਰੂਟੀ, ਸ਼ਰਾਬ, ਚਾਹ, ਕੌਫ਼ੀ, ਗਰੀਨ ਟੀ, ਆਈਸ ਕਰੀਮ, ਕੁਲਫ਼ੀ ਆਦਿ ਨਹੀਂ ਵਰਤਣੇ ਚਾਹੀਦੇ। What is diabetes?

ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਫਿੱਕਾ ਜਾਂ ਹਲਕਾ ਨਮਕੀਨ ਦਲੀਆ, ਪੁਲਾਉ, ਖਿਚੜੀ, ਸਮੂਦੀ, ਸੂਪ ਆਦਿ ਪੀਣ ਖਾਣ ਦਾ ਸ਼ੌਕ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੋਧਲਾ ਦਲੀਆ, ਸੁਆਂਕ ਦਲੀਆ, ਓਟਸ ਦਲੀਆ, ਕੰਗਣੀ ਦਲੀਆ, ਮੱਕੀ ਦਲੀਆ, ਜੁਆਰ ਸੂਜੀ ਦਲੀਆ, ਮੋਠ ਬਾਜਰਾ ਖਿਚੜੀ, ਕੋਧਰਾ ਮੂੰਗੀ ਖਿਚੜੀ, ਮਸਰ ਕੰਗਣੀ ਖਿਚੜੀ ਆਦਿ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਵੱਖ ਵੱਖ ਅਨਾਜਾਂ ਮਿਲੱਟਸ ਚ ਮਿਕਸ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੁਲਾਉ ਬਣਾ ਕੇ ਵੀ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹਫ਼ਤੇ ਚ ਇੱਕ ਦੋ ਵਾਰ ਹੀ ਖਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਲੋੜ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਅਨੁਸਾਰ ਵਧਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹਰ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪੈਦਲ ਚੱਲਣ ਜਾਂ ਸਾਇਕਲ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਆਦਤ ਪਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਸੱਟ ਫੇਟ ਵੱਜਣ ਵਾਲੇ ਰਸਤਿਆਂ ਤੇ ਨੰਗੇ ਪੈਰੀਂ ਨਹੀਂ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਂਜ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਨੰਗੇ ਪੈਰੀਂ ਵੀ ਚੱਲਣਾ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹੱਥੀਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਫ਼ਤੇ ਚ ਇੱਕ ਦੋ ਵਾਰ ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਮਾਲਸ਼ ਸਰੋਂ ਤੇਲ ਨਾਲ ਆਪੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਧੁੱਪ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਹਵਾ ਚ ਵੀ ਨਿਕਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿੰਨਾ ਹੋ ਸਕੇ ਬਿਜ਼ੀ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਤਣਾਉ, ਗੁੱਸੇ, ਚਿੰਤਾ, ਫ਼ਿਕਰ ਆਦਿ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
(ਡਾ ਕਰਮਜੀਤ ਕੌਰ) Copy

ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ