ਨਵੀਂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ (ਮੁੱਲਾਂਪੁਰ), 29 ਮਈ 2026: ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ (IPL 2026) ਦਾ ਰੋਮਾਂਚ ਆਪਣੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਹੈ, ਪਰ ਅੱਜ ਖੇਡੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮਹਾ-ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਤੇ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਕਾਲੀ ਨਜ਼ਰ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮੋਹਾਲੀ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ (ਟ੍ਰਿਸਿਟੀ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਤੂਫ਼ਾਨ ਦੀ 70% ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਅੱਜ ਯਾਨੀ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਯਾਦਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸਟੇਡੀਅਮ, ਮੁੱਲਾਂਪੁਰ (ਨਵੀਂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ) ਵਿਖੇ ਗੁਜਰਾਤ ਟਾਈਟਨਸ (GT) ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ (RR) ਵਿਚਕਾਰ ਆਈਪੀਐਲ 2026 ਦਾ 'ਕਵਾਲੀਫਾਇਰ-2' ਮੁਕਾਬਲਾ ਖੇਡਿਆ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੈਚ ਦੋਵਾਂ ਟੀਮਾਂ ਲਈ 'ਕਰੋ ਜਾਂ ਮਰੋ' ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਐਤਵਾਰ (31 ਮਈ) ਨੂੰ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਰਾਇਲ ਚੈਲੰਜਰਜ਼ ਬੈਂਗਲੁਰੂ (RCB) ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਫਾਈਨਲ ਖੇਡੇਗੀ।

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ: 70% ਮੀਂਹ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ

ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਮੁਤਾਬਕ ਨਵੀਂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮ 4 ਵਜੇ ਤੋਂ ਰਾਤ 9 ਵਜੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ, ਗਰਜ-ਚਮਕ ਅਤੇ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਗੜ੍ਹੇਮਾਰੀ ਦਾ ਵੀ ਖਦਸ਼ਾ ਜਤਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੈਚ ਸ਼ਾਮ 7:30 ਵਜੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਟਾਸ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਮੈਚ ਦੇ ਓਵਰ ਘਟਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜੇਕਰ ਮੈਚ ਰੱਦ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ? ਨਿਯਮ ਸਮਝੋ

ਜੇਕਰ ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ ਮੈਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਰੱਦ (Washout) ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੀ ਗੇਂਦ ਨਹੀਂ ਸੁੱਟੀ ਜਾਂਦੀ, ਤਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ (RR) ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਇੱਥੇ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਆਈਪੀਐਲ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਪਲੇਆਫ ਜਾਂ ਨਾਕਆਊਟ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ 'ਸੁਪਰ ਓਵਰ' ਵੀ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਲੀਗ ਸਟੇਜ ਦੀ ਅੰਕ ਸੂਚੀ (Points Table) ਵਿੱਚ ਉੱਪਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਜੇਤੂ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

• ਗੁਜਰਾਤ ਟਾਈਟਨਸ (GT): ਲੀਗ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ 14 ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 18 ਅੰਕਾਂ ਅਤੇ +0.695 ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨੈੱਟ ਰਨ ਰੇਟ (NRR) ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ ਸੀ।

• ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ (RR): ਲੀਗ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ 16 ਅੰਕਾਂ ਨਾਲ ਚੌਥੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ ਸੀ।

ਇਸ ਲਈ, ਮੈਚ ਰੱਦ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਟਾਈਟਨਸ ਸਿੱਧਾ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ ਬਿਨਾਂ ਖੇਡੇ ਹੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

ਦੋਵਾਂ ਟੀਮਾਂ ਦਾ ਹਾਲੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਮੋਮੈਂਟਮ

ਗੁਜਰਾਤ ਟਾਈਟਨਸ ਨੂੰ ਕਵਾਲੀਫਾਇਰ-1 ਵਿੱਚ ਆਰਸੀਬੀ (RCB) ਹੱਥੋਂ 92 ਰਨਾਂ ਦੀ ਕਰਾਰੀ ਹਾਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸ਼ੁਭਮਨ ਗਿੱਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਇਸ ਟੀਮ ਦਾ ਮਨੋਬਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਰਿਆਨ ਪਰਾਗ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਵਾਲੀ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਐਲੀਮੀਨੇਟਰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸਨਰਾਈਜ਼ਰਜ਼ ਹੈਦਰਾਬਾਦ (SRH) ਨੂੰ 47 ਰਨਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾ ਕੇ ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਲਈ 15 ਸਾਲਾ ਨੌਜਵਾਨ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਵੈਭਵ ਸੂਰਿਆਵੰਸ਼ੀ (ਜਿਸ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 29 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 97 ਰਨ ਬਣਾਏ ਸਨ) ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਥਿਆਰ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸੰਭਾਵਿਤ ਪਲੇਇੰਗ XI 

• ਗੁਜਰਾਤ ਟਾਈਟਨਸ (GT): ਸ਼ੁਭਮਨ ਗਿੱਲ (ਕਪਤਾਨ), ਸਾਈ ਸੁਦਰਸ਼ਨ, ਜੋਸ ਬਟਲਰ (ਵਿਕਟਕੀਪਰ), ਨਿਸ਼ਾਂਤ ਸਿੰਧੂ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਸੁੰਦਰ, ਜੇਸਨ ਹੋਲਡਰ, ਰਾਸ਼ਿਦ ਖਾਨ, ਕਾਗੀਸੋ ਰਬਾਡਾ, ਮੁਹੰਮਦ ਸਿਰਾਜ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਕੁਲਵੰਤ ਖੇਜਰੋਲੀਆ।

• ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ (RR): ਯਸ਼ਸਵੀ ਜੈਸਵਾਲ, ਵੈਭਵ ਸੂਰਿਆਵੰਸ਼ੀ, ਧਰੁਵ ਜੁਰੇਲ (ਵਿਕਟਕੀਪਰ), ਰਿਆਨ ਪਰਾਗ (ਕਪਤਾਨ), ਡੋਨੋਵਨ ਫੇਰੇਰਾ, ਦਾਸੁਨ ਸ਼ਨਾਕਾ, ਰਵਿੰਦਰ ਜਡੇਜਾ, ਜੋਫਰਾ ਆਰਚਰ, ਨਾਂਦਰੇ ਬਰਗਰ, ਬ੍ਰਿਜੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ, ਯਸ਼ ਰਾਜ ਪੁੰਜਾ।

ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਹੁਣ ਮੋਹਾਲੀ ਦੇ ਆਸਮਾਨ 'ਤੇ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰ ਕੋਈ ਇਹੀ ਦੁਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਮੀਂਹ ਖਲਨਾਇਕ ਨਾ ਬਣੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੂਰਾ 20-20 ਓਵਰਾਂ ਦਾ ਰੋਮਾਂਚਕ ਮੈਚ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇ।

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪੈ ਰਹੀ ਅੱਤ ਦੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਲੂ (Heatwave) ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਰਾਹਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਵੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਮੁਤਾਬਕ, ਪੱਛਮੀ ਗੜਬੜੀ (Western Disturbance) ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਸੂਬੇ ਦੇ 8 ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਬਾਰਿਸ਼, ਬਿਜਲੀ ਚਮਕਣ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਤੂਫ਼ਾਨ ਦਾ ਹਾਈ ਅਲਰਟ (Red Alert) ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ 8 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਾ

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਾਜ਼ਾ ਨਕਸ਼ੇ ਅਤੇ ਬੁਲੇਟਿਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 8 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਰਾਬ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ 'ਟੇਕ ਐਕਸ਼ਨ' (Red Alert) ਦੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:

1. ਮੋਹਾਲੀ (S.A.S. Nagar)

2. ਰੂਪਨਗਰ (ਰੋਪੜ)

3. ਫ਼ਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ

4. ਨਵਾਂਸ਼ਹਿਰ (ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ)

5. ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ

6. ਪਠਾਨਕੋਟ

7. ਪਟਿਆਲਾ

8. ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਹਾਲਾਤ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

70 ਤੋਂ 90 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਚੱਲਣਗੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ

ਮੌਸਮ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ, ਬਲਕਿ 70 ਤੋਂ 80 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਝੱਖੜ/ਤੂਫ਼ਾਨ (Squall) ਚੱਲਣ ਦੇ ਆਸਾਰ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ 90 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਤੱਕ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਗੜ੍ਹੇਮਾਰੀ (Hailstorm) ਹੋਣ ਦੀ ਵੀ ਪੂਰੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਖ਼ਾਸ ਚਿਤਾਵਨੀ: ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਕੱਚੇ ਮਕਾਨਾਂ, ਦਰੱਖਤਾਂ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਖੰਭਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਾਹਨ ਚਾਲਕਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਮਿਲੇਗੀ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ, ਤਾਪਮਾਨ ਡਿੱਗੇਗਾ

ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ (ਜਿਵੇਂ ਬਠਿੰਡਾ, ਸੰਗਰੂਰ ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ) ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ 45 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਭਾਰੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਤੂਫ਼ਾਨ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ 4 ਤੋਂ 6 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੁਭਦੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਲੂ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ।

ਅਗਲੇ 3 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਮੌਸਮੀ ਸ਼ਡਿਊਲ

• ਵੀਰਵਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ: ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗਾ, ਧੂੜ ਭਰੀ ਅੰਧੇਰੀ ਚੱਲੇਗੀ ਅਤੇ ਰਾਤ ਤੱਕ ਭਾਰੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

• ਸ਼ਨੀਵਾਰ: ਸੂਬੇ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਪੈਣਾ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਲਰਟ ਦਾ ਪੱਧਰ 'ਰੈੱਡ' ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 'ਓਰੇਂਜ' (Orange Alert) ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਹਵਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ 50-60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ।

• ਐਤਵਾਰ: ਐਤਵਾਰ ਤੋਂ ਮੌਸਮ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਾਫ਼ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਕੁ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਹਲਕੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗੀ।

ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ਜਾਰੀ

ਖ਼ਰਾਬ ਮੌਸਮ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਤੂਫ਼ਾਨ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਚਮਕਣ ਦੌਰਾਨ ਘਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਰਹਿਣ। ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਜਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਗਰਮੀ (ਹੀਟਵੇਵ) ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜੀਣਾ ਮੁਹਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਤ ਇਹ ਬਣ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਦਿਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਰਾਤਾਂ ਵੀ ਅੱਗ ਉਗਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲਗਭਗ 35 ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਦਾ ਨਿਊਨਤਮ ਤਾਪਮਾਨ (ਰਾਤ ਦਾ ਪਾਰਾ) 30 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਹਨੂਮਾਨਗੜ੍ਹ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ ਰਿਹਾ, ਜਿੱਥੇ ਪਾਰਾ 33.7°C ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (UP) ਦਾ ਬਾਂਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ ਇਲਾਕਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਹਨੂਮਾਨਗੜ੍ਹ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ ਰਾਤ, ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਬਣਿਆ ਤੰਦੂਰ

ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਹਨੂਮਾਨਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਏ ਭਿਆਨਕ ਸੁੱਕੇ ਮੌਸਮ ਕਾਰਨ ਰਾਤ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤਾਪਮਾਨ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਰਾਹਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ 33.7°C ਤਾਪਮਾਨ ਕਾਰਨ ਰਾਤਾਂ ਵੀ ਬੇਹੱਦ ਦਮਘੋਟੂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਮੌਸਮ ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਦਿਨ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ 45 ਡਿਗਰੀ ਤੋਂ ਪਾਰ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਆਪਣੀ ਗਰਮੀ (ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ) ਨੂੰ ਰਾਤ ਵੇਲੇ ਜਲਦੀ ਮੁਕਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦੀ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਦੇਸ਼ ਦੇ 35 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਦਾ ਪਾਰਾ 30°C ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ, ਹਰਿਆਣਾ, ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸੇ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ।

UP ਦਾ ਬਾਂਦਾ ਲਗਾਤਾਰ 5ਵੇਂ ਦਿਨ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਖੇਤਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਅੱਗ ਦੀ ਭੱਠੀ ਵਾਂਗ ਤਪ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਾਂਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 48°C ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਭੂਗੋਲਿਕ ਸਥਿਤੀ, ਪੱਥਰੀਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਹਰਿਆਵਲ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਲਗਾਤਾਰ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਪੱਛਮੀ ਹਵਾਵਾਂ (ਲੂ) ਨੇ ਪੂਰੇ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਆਮ ਜਨਜੀਵਨ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ 'ਤੇ ਪਿਆ ਮਾੜਾ ਅਸਰ

ਇਸ ਅਸਧਾਰਨ ਗਰਮੀ ਕਾਰਨ ਆਮ ਜਨਜੀਵਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ:

• ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਰਿਕਾਰਡ ਮੰਗ: ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰਾਂ ਅਤੇ ਕੂਲਰਾਂ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਮੰਗ ਆਲ-ਟਾਈਮ ਹਾਈ (ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ) 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਓਵਰਲੋਡਿੰਗ ਕਾਰਨ ਪਾਵਰ ਕੱਟ ਲੱਗ ਰਹੇ ਹਨ।

• ਸਿਹਤ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ: ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੋਕ (ਲੂ ਲੱਗਣਾ), ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ (ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ) ਅਤੇ ਉਲਟੀ-ਦਸਤ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧੀ ਹੈ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਬਿਨਾਂ ਵਜ੍ਹਾ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਨਾ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ

ਭਾਰਤੀ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਰਾਜਾਂ ਲਈ 'ਔਰੇਂਜ' ਅਤੇ 'ਰੇਡ' ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਹੀਟਵੇਵ ਅਤੇ 'ਵਾਰਮ ਨਾਈਟ' (ਗਰਮ ਰਾਤਾਂ) ਦੀ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਬਣੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਣੀ ਪੀਣ, ਹਲਕੇ ਰੰਗ ਦੇ ਸੂਤੀ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਗਲੋਬਲ ਵਾਰਮਿੰਗ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ (Climate Change) ਦੇ ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਬਦਲਦੇ ਮਿਜ਼ਾਜ ਨੇ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ, ਨੀਤੀ ਘੜ੍ਹਨ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਬਲਕਿ ਪੂਰੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸਾਹ ਸੁਕਾ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਖ਼ਦਸ਼ਾ ਜਤਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ 'ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ' (Super El Niño) ਪਿਛਲੇ 150 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਸੱਚ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੂਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਸੋਕੇ, ਅੰਨ ਦੀ ਕਮੀ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਮਹਾਂ-ਸੰਕਟ ਅਤੇ ਬੇਕਾਬੂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਐਲ ਨੀਨੋ ਕੀ ਹੈ, ਇਹ 'ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ' ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਮਾਨਸੂਨ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਸਮੇਤ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਮਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਐਲ ਨੀਨੋ (El Niño) ਕੀ ਹੈ? ਇੱਕ ਸਰਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਵਿਆਖਿਆ

ਐਲ ਨੀਨੋ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ (Pacific Ocean) ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਆਮ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਮੱਧ ਰੇਖਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੂਰਵੀ ਹਵਾਵਾਂ (Trade Winds) ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵੱਲ ਧੱਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਗਰਮ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਵਰਖਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਲਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ:

• ਇਹ ਹਵਾਵਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਬਦਲ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

• ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵੱਲ ਆਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ (ਪੇਰੂ ਅਤੇ ਇਕਵਾਡੋਰ ਦੇ ਤੱਟ) ਵੱਲ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

• ਇਸ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਅਤੇ ਪੂਰਵੀ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਪੈਨਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਐਲ ਨੀਨੋ' ਦਾ ਮਤਲਬ 'ਛੋਟਾ ਬੱਚਾ' ਜਾਂ 'ਬਾਲ ਈਸਾ' ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਮਛੇਰਿਆਂ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਸੰਬਰ (ਕ੍ਰਿਸਮਸ) ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਇਸ ਅਸਾਧਾਰਨ ਗਰਮ ਹੋਣ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਸੀ।

'ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ' ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ 150 ਸਾਲ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਕਿਵੇਂ ਤੋੜੇਗਾ?

ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਆਮ ਨਾਲੋਂ 0.5 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਐਲ ਨੀਨੋ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਇਹ ਤਾਪਮਾਨ 2 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ 'ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ' ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ:

"ਇਸ ਵਾਰ ਗਲੋਬਲ ਵਾਰਮਿੰਗ ਅਤੇ ਗ੍ਰੀਨਹਾਊਸ ਗੈਸਾਂ ਦੇ ਬੇਕਾਬੂ ਨਿਕਾਸ ਕਾਰਨ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੇ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਸੋਖਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਜੋ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਆਕਾਰ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਿਛਲੇ 150 ਸਾਲਾਂ (ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਮੌਸਮ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ) ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1877-78, 1997-98 ਅਤੇ 2015-16 ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੇਖੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਦਾ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜਨ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਹੈ।

ਭਾਰਤੀ ਮਾਨਸੂਨ 'ਤੇ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦਾ ਮਾਰੂ ਅਸਰ

ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ 'ਮਾਨਸੂਨ' (Monsoon) 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕੁੱਲ ਵਰਖਾ ਦਾ ਲਗਭਗ 70 ਤੋਂ 80 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸਾ ਜੂਨ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ ਦਰਮਿਆਨ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਮਾਨਸੂਨ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਸਰਗਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਮਾਨਸੂਨ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਬਰਬਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ:

1. ਮਾਨਸੂਨ ਦੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ: ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਹਵਾ ਦੇ ਦਬਾਅ ਦੇ ਪੈਟਰਨ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਂਦੀਪ ਵੱਲ ਵਧਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਨਸੂਨੀ ਹਵਾਵਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

2. ਵਰਖਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਕਮੀ: ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਆਇਆ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਮ ਨਾਲੋਂ 15% ਤੋਂ 30% ਤੱਕ ਘੱਟ ਵਰਖਾ ਹੋਈ ਹੈ।

3. ਖੰਡਿਤ ਮਾਨਸੂਨ (Monsoon Breaks): ਬਾਰਸ਼ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸੁੱਕੇ ਸਪੈੱਲ (Dry Spells) ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਫ਼ਸਲਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਕਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਮਾਨਸੂਨ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਮਚੇਗੀ ਤਬਾਹੀ: ਦੇਸ਼ 'ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ 5 ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਭਾਵ

ਜੇਕਰ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੇ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੂਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਕਿਸੇ ਵੱਡੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤਬਾਹੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ।

1. ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ 

ਭਾਰਤ ਦੀ ਅੱਧੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੇਤੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ। ਮਾਨਸੂਨ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਣ ਨਾਲ:

• ਝੋਨਾ (Rice), ਮੱਕੀ, ਕਪਾਹ, ਗੰਨਾ ਅਤੇ ਦਾਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਸਾਉਣੀ (Kharif) ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਵੇਗੀ।

• ਸਿੰਚਾਈ ਦੇ ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਕਰੋੜਾਂ ਹੈਕਟੇਅਰ ਜ਼ਮੀਨ ਬੰਜਰ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ।

• ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਅਗਲੀ ਹਾੜੀ (Rabi) ਦੀ ਫ਼ਸਲ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਣਕ 'ਤੇ ਵੀ ਪਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

2. ਪਾਣੀ ਦਾ ਮਹਾਂ-ਸੰਕਟ 

ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਡੈਮ ਅਤੇ ਜਲ ਭੰਡਾਰ (Reservoirs) ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਹੀ ਭਰਦੇ ਹਨ। ਬਾਰਸ਼ ਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ:

• ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭਿਆਨਕ ਕਿੱਲਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

• ਭੂਗੋਲਿਕ ਜਲ ਪੱਧਰ (Groundwater Level) ਬਹੁਤ ਹੇਠਾਂ ਚਲਾ ਜਾਵੇਗਾ।

• ਮੈਟਰੋ ਸ਼ਹਿਰਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਦਿੱਲੀ, ਮੁੰਬਈ, ਬੈਂਗਲੁਰੂ, ਚੇਨਈ) ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਰਾਸ਼ਨਿੰਗ ਕਰਨੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।

3. ਬੇਕਾਬੂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਅੰਨ ਦਾ ਸੰਕਟ

ਜਦੋਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਘਟੇਗੀ, ਤਾਂ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹਣਗੀਆਂ:

• ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ (Food Inflation) ਦੋਹਰੇ ਅੰਕੜੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।

• ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਮੱਧ ਵਰਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਦੋ ਵੇਲੇ ਦੀ ਰੋਟੀ ਦਾ ਜੁਗਾੜ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

• ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਨਾਜ ਦੀ ਬਰਾਮਦ (Export) 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣੀ ਪਵੇਗੀ ਅਤੇ ਬਾਹਰਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗੇ ਭਾਅ ਅਨਾਜ ਮੰਗਵਾਉਣਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

4. ਪੇਂਡੂ ਅਰਥਚਾਰਾ ਅਤੇ GDP ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ 

ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦਾ ਇੰਜਣ ਪੇਂਡੂ ਮੰਗ (Rural Demand) ਨਾਲ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਜੇਬ ਖਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਤਾਂ:

• ਟਰੈਕਟਰ, ਗੱਡੀਆਂ, ਮੋਬਾਈਲ, ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਰਤੋਂ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਠੱਪ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

• ਦੇਸ਼ ਦੀ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. (GDP) ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਵਿੱਚ 2 ਤੋਂ 3 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।

• ਬੈਂਕਾਂ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ (NPAs) ਵਧਣਗੇ ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਸਾਨ ਕਰਜ਼ਾ ਮੋੜਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਗੇ।

5. ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਸੰਕਟ 

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਹਾਈਡ੍ਰੋ-ਪਾਵਰ (Hydroelectric Power) ਯਾਨੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਡੈਮਾਂ ਤੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਘਟੇਗਾ, ਜਦਕਿ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਭਿਆਨਕ ਗਰਮੀ ਕਾਰਨ ਏਸੀ ਅਤੇ ਕੂਲਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਮੰਗ ਰਿਕਾਰਡ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ-ਲੰਬੇ ਪਾਵਰ ਕੱਟ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ 'ਤੇ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦਾ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਵੇਗਾ?

ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਨ ਭੰਡਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਇਹ ਚੇਤਾਵਨੀ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਖੇਤੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਝੋਨੇ ਅਤੇ ਕਣਕ ਦੇ ਚੱਕਰ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਪ੍ਰਭਾਵ

ਇਹ ਸੰਕਟ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ। ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮੌਸਮ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਰੱਖ ਦੇਵੇਗਾ:

• ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਸੋਕਾ ਪਵੇਗਾ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ (Bushfires) ਲੱਗਣ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ।

• ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ (ਪੇਰੂ, ਚਿਲੀ, ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ): ਜਿੱਥੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਬਾਰਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਭਿਆਨਕ ਹੜ੍ਹ (Floods) ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ (Landslides) ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰਨਗੀਆਂ।

• ਗਲੋਬਲ ਵਾਰਮਿੰਗ: ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਔਸਤ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਹੀਟਵੇਵ (Heatwave) ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਨਗੇ।

ਇਸ ਮਹਾਂ-ਸੰਕਟ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਕੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਉਪਾਅ?

ਜੇਕਰ ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸਿਰ 'ਤੇ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਹੁਣੇ ਤੋਂ ਹੀ ਯੁੱਧ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ

1. ਪਾਣੀ ਦੀ ਬਚਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ: ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਰੇਨ-ਵਾਟਰ ਹਾਰਵੈਸਟਿੰਗ (Rainwater Harvesting) ਨੂੰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਡੈਮਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਨਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਪੀਣ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇ।

2. ਫ਼ਸਲੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ (Crop Diversification): ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਬਾਜਰਾ, ਮੱਕੀ, ਦਾਲਾਂ ਅਤੇ ਤੇਲਬੀਜ) ਬੀਜਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਬਸਿਡੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਝੋਨੇ ਦੀ ਰਵਾਇਤੀ ਬਿਜਾਈ ਦੀ ਬਜਾਏ ਡੀ.ਐੱਸ.ਆਰ. (DSR - Direct Seeding of Rice) ਤਕਨੀਕ ਅਪਣਾਈ ਜਾਵੇ।

3. ਬਫਰ ਸਟਾਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ: ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਨ ਭੰਡਾਰਾਂ (FCI Godowns) ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕਣਕ ਅਤੇ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਸਟਾਕ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਲੋੜ ਪੈਣ 'ਤੇ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਕਰਕੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।

4. ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਬੀਮਾ ਸੁਰੱਖਿਆ: ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਫ਼ਸਲ ਬੀਮਾ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਫ਼ਸਲ ਬਰਬਾਦ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਰਾਹ ਨਾ ਪੈਣਾ ਪਵੇ।

ਸੁਪਰ ਐਲ ਨੀਨੋ ਅਤੇ ਮਾਨਸੂਨ ਦਾ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਣਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਕੁਦਰਤੀ ਆਫ਼ਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਕ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਪਰ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਅਗਾਊਂ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦੇ ਮਾਰੂ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਚੇਤਾਵਨੀ ਸਿਰਫ਼ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਇੱਕ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਮਨੁੱਖਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਅਲਾਰਮ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਜੋ ਖਿਲਵਾੜ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਦੇਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨੇੜੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਗੇਂਦ ਸਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਮਹਾਂ-ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿੰਨੇ ਤਿਆਰ ਹਾਂ।

ਲਖਨਊ/ਜੈਪੁਰ/ਮੁੰਬਈ: ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਆਈ ਭਿਆਨਕ ਆਂਧੀ ਅਤੇ ਮੀਂਹ ਨੇ ਵੱਡੀ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾਈ ਹੈ। ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਕੁਦਰਤੀ ਆਫ਼ਤ ਕਾਰਨ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 111 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਾ 45°C ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਫਲੋਦੀ ਅਤੇ ਯੂਪੀ ਦਾ ਬਾਂਦਾ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ ਇਲਾਕੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼: ਆਂਧੀ-ਤੂਫਾਨ ਨੇ ਮਚਾਈ ਤਬਾਹੀ

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲਗਭਗ 26 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਏ ਤੇਜ਼ ਤੂਫਾਨ, ਬਿਜਲੀ ਡਿੱਗਣ ਅਤੇ ਮੀਂਹ ਨੇ ਜਨ-ਜੀਵਨ ਅਸਤ-ਵਿਅਸਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

• ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ: ਰਾਹਤ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦਫ਼ਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ (24 ਮੌਤਾਂ), ਭਦੋਹੀ (16 ਮੌਤਾਂ) ਅਤੇ ਫਤਿਹਪੁਰ (9 ਮੌਤਾਂ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

• ਨੁਕਸਾਨ: ਇਸ ਤੂਫਾਨ ਕਾਰਨ 72 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ ਹਨ, 170 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 227 ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ।

• ਸਰਕਾਰੀ ਸਹਾਇਤਾ: ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਯੋਗੀ ਆਦਿੱਤਿਆਨਾਥ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਕਿ ਪੀੜਤ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ: 4 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ 45°C ਤੋਂ ਪਾਰ

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਲੂ (Heatwave) ਦਾ ਕਹਿਰ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਵਿਦਰਭ ਖੇਤਰ ਦੇ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਨੇ 45 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦੀ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

• ਅਕੋਲਾ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

• ਅਮਰਾਵਤੀ, ਯਵਤਮਾਲ ਅਤੇ ਵਰਧਾ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੂਰਜ ਅੱਗ ਉਗਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਾ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਬਾਂਦਾ: ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ ਸਥਾਨ

ਗਰਮੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਫਲੋਦੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਤਾਪਮਾਨ 46.8°C ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਬਾਂਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਵੀ ਭਿਆਨਕ ਤਪਸ਼ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਤਾਪਮਾਨ 46.2°C ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ਕ ਹਵਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ

IMD ਅਨੁਸਾਰ, ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਕੋਈ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ 2-3 ਡਿਗਰੀ ਦਾ ਹੋਰ ਵਾਧਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਪੱਕੀ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 8 ਮਈ 2026: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਠੰਢੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਮੌਸਮ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਕਰਵਟ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ (IMD) ਅਨੁਸਾਰ, ਅੱਜ ਤੋਂ ਅਗਲੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੁਸ਼ਕ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਰਾਹਤ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਫਿਲਹਾਲ ਕਿਸੇ ਭਾਰੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਜਾਂ ਭਿਆਨਕ ਹੀਟਵੇਵ (ਲੂ) ਦਾ ਕੋਈ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗਾ ਵਾਧਾ

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਗੜੇਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜੋ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਗਲੇ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਸੂਬੇ ਦੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ 2 ਤੋਂ 4 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੱਕ ਦਾ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

• ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ: ਬੀਤੇ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ 39 ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਕਰੀਬ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ 35 ਤੋਂ 38 ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਿਹਾ।

• ਆਉਣ ਵਾਲੇ 3 ਦਿਨ: 8 ਮਈ ਤੋਂ 10 ਮਈ ਤੱਕ ਅਸਮਾਨ ਸਾਫ਼ ਰਹੇਗਾ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਧੁੱਪ ਕਾਰਨ ਦਿਨ ਵੇਲੇ ਗਰਮੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਵਧੇਗਾ।

11 ਮਈ ਤੋਂ ਫਿਰ ਬਦਲੇਗਾ ਮੌਸਮ: ਨਵੀਂ ਪੱਛਮੀ ਗੜਬੜੀ ਸਰਗਰਮ

ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 10 ਮਈ ਦੀ ਰਾਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪੱਛਮੀ ਗੜਬੜੀ (Western Disturbance) ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ 11 ਮਈ ਤੋਂ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ:

1. ਬੱਦਲਵਾਈ: 11 ਮਈ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲ ਛਾਏ ਰਹਿਣਗੇ।

2. ਮੀਂਹ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ: ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਪੂਰਵ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ 11 ਅਤੇ 12 ਮਈ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ (40-50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ) ਦੇ ਨਾਲ ਹਲਕੀ ਤੋਂ ਦਰਮਿਆਨੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

3. ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ: ਬੱਦਲਵਾਈ ਅਤੇ ਬਾਰਿਸ਼ ਕਾਰਨ ਵੱਧ ਰਹੇ ਤਾਪਮਾਨ 'ਤੇ ਮੁੜ ਲਗਾਮ ਲੱਗੇਗੀ।

ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਸਲਾਹ

ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੇ ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

• ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਵਾਢੀ ਅਤੇ ਫ਼ਸਲ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਮੌਸਮ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਕਰਨ।

• 11 ਮਈ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੰਭਾਵਿਤ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਪਈ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਰ ਲਏ ਜਾਣ।

ਪੀ.ਡੀ.ਐਮ.ਏ. (PDMA) ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ

ਪੰਜਾਬ ਡਿਜ਼ਾਸਟਰ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਅਥਾਰਟੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਕਿ ਮਈ ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਅਗਲੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਹੀਟਵੇਵ ਦਾ ਖਤਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਫਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਦੇ ਤਿੱਖੇ ਤੇਵਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਮੌਸਮ ਅਪਡੇਟ: ਅੱਜ ਤੋਂ 5 ਦਿਨ ਮੀਂਹ ਦਾ ਅਲਰਟ, ਜਾਣੋ ਆਪਣੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਹਾਲ

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਨੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਤੋਂ ਅਗਲੇ 5 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲਣ ਦਾ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪੱਛਮੀ ਗੜਬੜੀ (Western Disturbance) ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗੀ।

 5 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਮੌਸਮ ਪੂਰਵ ਅਨੁਮਾਨ

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਅਨੁਸਾਰ, 2 ਮਈ ਤੋਂ 7 ਮਈ ਤੱਕ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ:

• 2 ਅਤੇ 3 ਮਈ: ਹਲਕੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਬੱਦਲਵਾਈ ਰਹੇਗੀ।

• 4 ਅਤੇ 5 ਮਈ: ਇਹ ਦੋ ਦਿਨ ਸਭ ਤੋਂ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਗੜੇਮਾਰੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

• 6 ਅਤੇ 7 ਮਈ: ਮੀਂਹ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਹੌਲੀ ਹੋਵੇਗੀ ਪਰ ਮੌਸਮ ਖੁਸ਼ਗਵਾਰ ਬਣਿਆ ਰਹੇਗਾ।

 7 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਚੇਤਾਵਨੀ

ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 7 ਮੁੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੂਫ਼ਾਨ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਲਿਸ਼ਕਣ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ 30 ਤੋਂ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟੇ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਝਾ ਅਤੇ ਦੁਆਬਾ ਦੇ ਕੁਝ ਖਾਸ ਹਿੱਸੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ

ਇਸ ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ 3°C ਤੋਂ 5°C ਤੱਕ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ 40 ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਰਿਹਾ ਪਾਰਾ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ।

  ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਲਾਹ

1. ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਅਜੇ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਾਂ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟਾਈ ਦਾ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

2. ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ: ਤੂਫ਼ਾਨ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਲਿਸ਼ਕਣ ਸਮੇਂ ਦਰਖਤਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।

ਪਿਛਲੇ 2 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਆਈ ਤੇਜ਼ ਹਨੇਰੀ, ਗਰਜ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਹੁਣ ਤੱਕ 32 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਕੁਦਰਤੀ ਆਫ਼ਤ ਨੇ ਜਿੱਥੇ ਆਮ ਜਨਜੀਵਨ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਭਾਰੀ ਮਾਲੀ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਹੋਇਆ ਹੈ।

• ਬਿਹਾਰ: ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਬਾਹੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਬਿਜਲੀ ਡਿੱਗਣ ਅਤੇ ਦਰੱਖਤ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਪਟਨਾ, ਸਾਰਨ ਅਤੇ ਦਰਭੰਗਾ ਵਰਗੇ ਇਲਾਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ।

• ਕਰਨਾਟਕ: ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਸਮੇਤ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਪਿਆ। ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਕੰਧ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਸੂਮ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਬਾਹਰਲੇ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਸੈਲਾਨੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

• ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (UP): ਪੱਛਮੀ ਯੂਪੀ ਅਤੇ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਧੂੜ ਭਰੀ ਹਨੇਰੀ ਅਤੇ ਗੜੇਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਫਸਲਾਂ ਦਾ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ

ਸਬੰਧਤ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ 'ਤੇ ਡੂੰਘੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕਰਨਾਟਕ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ 5-5 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਨੇ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕਰਦਿਆਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਦੇ ਬਦਲੇ ਮਿਜ਼ਾਜ ਨੇ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾਈ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਹਨੇਰੀ, ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਅਸਮਾਨੀ ਬਿਜਲੀ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਹੁਣ ਤੱਕ 18 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਅਨੁਸਾਰ ਅਗਲੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਮਾਹੌਲ ਬਣਿਆ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਯੂਪੀ-ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ

ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸਮਾਨੀ ਬਿਜਲੀ (Lightning) ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਅਤੇ ਰਾਹਗੀਰ ਇਸ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਹਨੇਰੀ ਕਾਰਨ ਦਰੱਖਤ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਖੰਭੇ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਕਈ ਹਾਦਸੇ ਵਾਪਰੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਕੋਟਾ ਵਿੱਚ ਹਾਦਸਾ

ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੌਸਮ ਕਾਫੀ ਖ਼ਰਾਬ ਰਿਹਾ। ਕੋਟਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਮਕਾਨ 'ਤੇ ਅਸਮਾਨੀ ਬਿਜਲੀ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਮਕਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਢਹਿ ਗਿਆ। ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੋਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ ਹਨ। ਸੂਬੇ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਫਸਲਾਂ ਦਾ ਵੀ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ-NCR ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਗੜ੍ਹੇਮਾਰੀ

ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ (ਨੋਇਡਾ, ਗੁਰੂਗ੍ਰਾਮ, ਫਰੀਦਾਬਾਦ) ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਕਰਵਟ ਲਈ। ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਪਿਆ ਅਤੇ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਗੜ੍ਹੇ (Hailstorm) ਵੀ ਗਿਰੇ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਤਾਂ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਜਾਮ ਅਤੇ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਕਾਰਨ ਮੁਸੀਬਤ ਵੀ ਵਧ ਗਈ।

ਕਿਸਾਨਾਂ 'ਤੇ ਪਈ ਮਾਰ

ਇਸ ਬੇਮੌਸਮੀ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਗੜ੍ਹੇਮਾਰੀ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਈ ਫਸਲ ਅਤੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਖ਼ਰਾਬ ਮੌਸਮ ਦੌਰਾਨ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਣ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਰਹਿਣ।

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ (ਵੈੱਬ ਡੈਸਕ):: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਕਰਵਟ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਗਲੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਲਈ ਹਾਈ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਮੁਤਾਬਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ, ਹਨੇਰੀ-ਤੂਫਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਚੇਤਾਵਨੀ

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਅਨੁਸਾਰ, ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਪੱਛਮੀ ਗੜਬੜ (Western Disturbance) ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ। ਅਗਲੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੌਰਾਨ 40 ਤੋਂ 50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਬਿਜਲੀ ਚਮਕਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਗੜੇਮਾਰੀ (Hailstorm) ਹੋਣ ਦਾ ਵੀ ਖ਼ਦਸ਼ਾ ਹੈ।

 ਕਿਹੜੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ ਹਾਈ ਅਲਰਟ?

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਸੂਬੇ ਦੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਾਈ ਅਲਰਟ (ਔਰੇਂਜ ਅਤੇ ਯੈਲੋ ਅਲਰਟ) ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ:

• ਮਾਝਾ ਖੇਤਰ: ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ, ਪਠਾਨਕੋਟ ਅਤੇ ਤਰਨਤਾਰਨ।

• ਦੋਆਬਾ ਖੇਤਰ: ਜਲੰਧਰ, ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ, ਅਤੇ ਕਪੂਰਥਲਾ।

• ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ: ਲੁਧਿਆਣਾ, ਪਟਿਆਲਾ, ਮੋਹਾਲੀ (SAS ਨਗਰ), ਰੂਪਨਗਰ ਅਤੇ ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ।

 ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਖਾਸ ਹਦਾਇਤਾਂ

ਮੌਸਮ ਦੇ ਇਸ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲਾਅ ਕਾਰਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚਿੰਤਾ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਈ ਕਣਕ ਦੀ ਫਸਲ ਦੇ ਭਿੱਜਣ ਦਾ ਡਰ ਹੈ।

• ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਬੰਧ: ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਆੜ੍ਹਤੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਈ ਆਪਣੀ ਫਸਲ ਨੂੰ ਤਰਪਾਲਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਢੱਕ ਕੇ ਰੱਖਣ।

• ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਸਲਾਹ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਫਸਲ ਅਜੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੌਸਮ ਸਾਫ਼ ਹੋਣ ਤੱਕ ਵਾਢੀ ਰੋਕਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਆਮ ਜਨਤਾ ਲਈ ਬਚਾਅ ਦੇ ਸੁਝਾਅ (Safety Guidelines)

• ਘਰਾਂ ਅੰਦਰ ਰਹੋ: ਤੇਜ਼ ਤੂਫਾਨ ਦੌਰਾਨ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ ਦੇ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕਰੋ।

• ਦਰੱਖਤਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰੀ: ਆਪਣੀ ਗੱਡੀ ਜਾਂ ਦੋਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੀ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਪਾਰਕ ਨਾ ਕਰੋ।

• ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ: ਹਨੇਰੀ ਕਾਰਨ ਟੁੱਟੀਆਂ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਜਾਂ ਖੰਭਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਬਿਜਲੀ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰੋ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪੈ ਰਹੀ ਭਿਆਨਕ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਮੌਸਮ ਨੇ ਕਰਵਟ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਗੜਬੜੀ (Western Disturbance) ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਅੱਜ, 29 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026, ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਲਈ ਹੈ ਅਲਰਟ?

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ 'ਔਰੇਂਜ ਅਲਰਟ' ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਸਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ:

• ਮਾਝਾ: ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਅਤੇ ਪਠਾਨਕੋਟ।

• ਦੋਆਬਾ: ਜਲੰਧਰ, ਕਪੂਰਥਲਾ, ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਅਤੇ ਨਵਾਂਸ਼ਹਿਰ।

• ਮਾਲਵਾ: ਲੁਧਿਆਣਾ, ਪਟਿਆਲਾ, ਬਠਿੰਡਾ, ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ, ਮੁਕਤਸਰ, ਮਾਨਸਾ, ਅਤੇ ਐਸ.ਏ.ਐਸ. ਨਗਰ (ਮੋਹਾਲੀ)।

ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ

ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ 50 ਤੋਂ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਗਰਜ-ਚਮਕ ਦੇ ਨਾਲ ਬਿਜਲੀ ਡਿੱਗਣ ਅਤੇ ਗੜੇਮਾਰੀ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਦਸ਼ਾ ਵੀ ਜਤਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ 5 ਤੋਂ 6 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੱਕ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੱਲ ਰਹੀ ਲੂ (Heatwave) ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੈ।

ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਚੇਤਾਵਨੀ

ਹਾਲਾਂਕਿ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਮੌਸਮ ਸੁਹਾਵਣਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਈ ਕਣਕ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਭਿੱਜਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਤਰਪਾਲਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਥਿਤੀ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੱਕ ਬਣੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1 ਮਈ ਨੂੰ ਮੌਸਮ ਸਾਫ਼ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਖਰਾਬ ਮੌਸਮ ਦੌਰਾਨ ਦਰੱਖਤਾਂ ਜਾਂ ਕੱਚੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨ।

ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਵਧਣ ਨਾਲ 'ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੋਕ' (ਲੂ ਲੱਗਣਾ) ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਨਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਜਾਨਲੇਵਾ ਵੀ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਰੀਰ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸੰਕੇਤਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੋਕ ਦੇ 6 ਖਤਰਨਾਕ ਲੱਛਣ

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ 6 ਲੱਛਣ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ, ਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਕੀਤੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ:

1. ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਰੀਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ: ਸਰੀਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ 103°F (39.4°C) ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚਲਾ ਜਾਣਾ।

2. ਪਸੀਨਾ ਨਾ ਆਉਣਾ: ਚਮੜੀ ਦਾ ਗਰਮ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ ਹੋਣਾ, ਭਾਵੇਂ ਬਾਹਰ ਬਹੁਤ ਗਰਮੀ ਹੋਵੇ।

3. ਤੇਜ਼ ਸਿਰ ਦਰਦ: ਅਸਹਿ ਸਿਰ ਦਰਦ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਆਉਣਾ।

4. ਮਾਨਸਿਕ ਉਲਝਣ: ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਉਲਝਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਵਰਗੀ ਸਥਿਤੀ।

5. ਉਲਟੀ ਅਤੇ ਮਤਲੀ: ਜੀਅ ਕੱਚਾ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਉਲਟੀਆਂ ਆਉਣਾ।

6. ਤੇਜ਼ ਧੜਕਣ: ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਦਾ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਣਾ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ।

ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਰੱਖਣ ਦੇ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕੇ

• ਪਾਣੀ ਦਾ ਸੇਵਨ: ਦਿਨ ਭਰ ਵਿੱਚ 8-10 ਗਲਾਸ ਪਾਣੀ ਪੀਓ। ਨਿੰਬੂ ਪਾਣੀ, ਨਾਰੀਅਲ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਓ.ਆਰ.ਐੱਸ. (ORS) ਦਾ ਘੋਲ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

• ਸਹੀ ਪਹਿਰਾਵਾ: ਹਲਕੇ ਰੰਗ ਦੇ, ਢਿੱਲੇ-ਢਾਲੇ ਅਤੇ ਸੂਤੀ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੋ ਤਾਂ ਜੋ ਹਵਾ ਲੰਘ ਸਕੇ।

• ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾਅ: ਦੁਪਹਿਰ 12 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ 4 ਵਜੇ ਤੱਕ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਜਾਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਿਰ ਢੱਕ ਕੇ ਰੱਖੋ।

• ਹਲਕਾ ਭੋਜਨ: ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੇਲ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਤਲਿਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਨਾ ਖਾਓ। ਤਰਬੂਜ, ਖੀਰਾ ਅਤੇ ਸੰਤਰੇ ਵਰਗੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਫਲ ਆਪਣੀ ਡਾਈਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ।

• ਠੰਡੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ: ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਦੋ ਵਾਰ ਨਹਾਓ ਅਤੇ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾਦਾਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖੋ।

ਯਾਦ ਰੱਖੋ, ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੋਕ ਵਿੱਚ ਹਰ ਮਿੰਟ ਕੀਮਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਇਹ ਲੱਛਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਛਾਂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਲਿਟਾਓ, ਪਾਣੀ ਪਿਲਾਓ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਮੈਡੀਕਲ ਮਦਦ ਲਓ। ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਤੀ ਸੁਚੇਤ ਰਹੋ ਅਤੇ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦੇ ਇਹ ਨਿਯਮ ਅਪਣਾਓ।